Praca inżyniera – dlaczego tak mało chętnych?

W Polsce od kilku lat notuje się brak wykwalifikowanych inżynierów. Tymczasem to właśnie inżynierowie jako grupa zawodowa są istotnym nośnikiem postępu i rozwoju. Praca przyczynia się zarówno do postępu w dziedzinie biotechnologii, jak i budowy autostrad. Pomimo tak szerokiego spektrum działań, cel pracy inżyniera jest jeden – poprawa warunków życia ludzi. Biotechnologia pozwoli wydłużyć nasze życie, a autostrada skraca czas naszych podróży i czyni bezpieczniejszymi. Skoro praca inżyniera jest niesie ze sobą takie korzyści dla społeczeństwa, to dlaczego jest tak mało młodych ludzi zainteresowanych studiami inżynierskimi?

Prawo budowlane – zakres ustawy

Ustawa – Prawo budowlane normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach.

Innymi słowy prawo budowlane reguluje przebieg procesu budowlanego oraz określa prawa i obowiązki uczestników procesu budowlanego. Ponadto prawo budowlane dotyczy kwestii związanych z użytkowaniem i utrzymaniem obiektów budowlanych, jak również określa zasady działania organów administracji publicznej w tych sprawach.

Prawo budowlane można także pojmować szerzej, jako zespół norm prawnych z zakresu prawa administracyjnego, dotyczących procesu budowlanego. W praktyce prawniczej używa się pojęcia „proces inwestycyjno-budowlany”. Obejmuje on zespół norm prawnych z zakresu prawa prywatnego, jak i publicznego, regulujących proces budowlany. W zakresie prawa publicznego będą to, obok prawa budowlanego w sensie formalnym, także przepisy innych ustaw wraz z aktami wykonawczymi.

O tym jak należy interpretować zakres ustawy prawo budowlane wypowiadał się także Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dn. 5 stycznia 2001 (sygn. V SA 2264/98), stwierdził:

1. Przepisy ustawy – Prawo budowlane normują działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych (art. 1), a nie dotyczą kwestii likwidacji szkód spowodowanych powodzią, a polegających na oderwaniu części terenu.
2. Obiektem budowlanym nie jest ani teren działki, ani zaistniała w niej wyrwa.

Modernizm w architekturze nadal modny?

Czy budując dzisiaj świadomie nawiązujemy do jakichś konkretnych prądów w architekturze światowej? A może po prostu kierujemy się naszymi indywidualnymi odczuciami, a przez to kreujemy to, co najbardziej przypada nam do gustu, co jest najprostsze i najciekawsze jednocześnie? Współcześnie, jakkolwiek by nie rozstrzygnąć powyżej poruszanych kwestii, bardzo często w architekturze światowej widać nawiązania do architektury modernistycznej. Cóż to takiego? Jakie ma cechy charakterystyczne? Kiedy powstał?

Modernizm rozwijał się intensywnie w latach od zakończenia I wojny światowej do połowy lat ’70 ubiegłego stulecia. W jego założeniu leżało całkowite odejście od stylów historycznych i jakiejkolwiek stylizacji. Budynki i obiekty, które miały powstawać w duchu modernistycznym, miały być wobec tego proste, ich forma, funkcja, jak i konstrukcja miały wywodzić się przede wszystkich z samych uwarunkowań materialnych. Ale i to nie wszystko. Modernizm stawiał przede wszystkim na użyteczność. Wskazywano, iż ciężki barokowy czy oświeceniowy styl, wyszukany i niezwykle ozdobny, zaburza harmonię i jest nienaturalny. Wobec powyższego zakładano, iż „forma wynika z funkcji”, a co za tym idzie nawiązywano do minimalizmu. Sam budynek miał kusić i przyciągać prostotą, miał stanowić dzieło abstrakcyjne.

Początek modernizmu związany jest z rozwojem inżynierii, a także nowymi wynalazkami, które ułatwiały człowiekowi życie. To wówczas powstają obiekty budowlane, które związane są z określonymi czynnościami, dla przykładu, fabryki czy szklarnie. Z drugiej strony, coraz liczniejsze migracje do miast, a także ich rozwój powodował, iż społeczeństwo niejako wymusiło na architektach z tamtego właśnie okresu rozwiązania użyteczne. Jak bowiem mogą masy korzystać z dworców czy też placów, które przesycone są ornamentyką i nawiązują bezpośrednio do czasów królów i poddanych? Modernizm wychodził naprzeciw społeczeństwu. Była to alternatywna ścieżka, którą mogło podążać budownictwo.

Sama nazwa „modernizm” – jak zresztą można się domyśleć – nawiązuje i oznacza „nowoczesny”. Bezpośrednio wiąże się również z takimi pojęciami, jak funkcjonalizm czy też racjonalizm. Ale myli się ten, kto uważa, iż modernizm, jako prąd w architekturze, jest jednolity. Jego początki to jedynie zarysowanie problemu, który w pełni rozkwitł w lata ’50. Równie ważne zaakcentowanie jest końca, czyli schyłku modernizmu. Dlaczego? Wydaje się, że to właśnie wówczas zarysowała się najwidoczniej jego koncepcja. To wówczas bowiem powstają największe obiekty, które mają spełniać modernistyczne wytyczne, zwłaszcza zaś tą, która mówi o użyteczności. Powstawanie kin, dworców kolejowy czy też obiektów handlowych właśnie w duchu modernistycznym znaczyło ówcześnie tyle, co „budynek ma być użyteczny”. I choć w samym stylu brak jednoznacznych wytycznych, które można wskazać, wiadomo, iż pojawiają się elementy wspólne dla wszystkich budynków modernistycznych, jak choćby płaski dach.

Czy współcześnie modernizm również pojawia się w budownictwie, w architekturze? Postmodernistyczne spojrzenie na rzeczywistość jest jak najbardziej aktualne. Więcej, wydaje się, że to właśnie użyteczność, o której była mowa na samym wstępie, jest tym, czego poszukują dzisiejsi ludzie.

Zapraszamy do dalszych dyskusji dotyczących projektowania na zaprzyjaźnionej stronie: materiały CAD.

Architektura przez wieki

Współczesna architektura, można by było rzec, to zlepek różnych stylów. Któż bowiem z nas obecnie, budując dom, przejmuje się modą? Stawiamy raczej na wygodę, na użyteczne rozwiązania, które pozwolą nam nacieszyć się przestrzenią, która będzie tylko nasza i dla nas specjalnie stworzona, wręcz wyreżyserowana można by było powiedzieć. Ale nie zawsze tak było. Niegdyś, stawiając dom, określano dokładnie, w jakim będzie on stylu, do czego będzie nawiązywał. Ta konwencja miała jednak swoje głębokie uzasadnienie w przemianach, które ówcześnie się dokonywały. Rozwój bowiem architektury na przełomach wieków, powodował wytworzenie się różnorakich stylów i kanonów piękna.

Historia architektury ma swój początek właściwie wraz z rozpoczęciem działalności wytwórczej przez człowieka. Wiadomo, iż człowiek pierwotny zamieszkiwał jaskinie – to one dawały mu schronienie zarówno przez niesprzyjającą aurą, jak i drapieżnikami. Z drugiej strony, nie miał one jeszcze odpowiednich narzędzi, aby jaskinie dostosowywać do swoich potrzeb. Dlatego też, jako początek rozwoju architektury, wskazuje się starożytność.

Sama architektura to zarówno nauka, jak i sztuka. Polega ona na projektowaniu, konstruowaniu oraz wykonywaniu budynków, różnorakich obiektów. Współcześnie można w niej wyróżnić okresy, w których jej rozwój był znaczny, gdyż powstawały nowe, nieznane dotąd koncepcje, a które to miały istotny wpływ na dalsze losy budownictwa.

O samej architekturze pisze się aktualnie wiele. Nie zmienił się przez to jednak kanon, który został to ustanowiony jeszcze w starożytności. Otóż, każdy dobry budynek winien spełniać trzy podstawowe reguły, to jest: powinien być trwały, użyteczny i piękny. Połączenie właśnie tych trzech zasad, ma zapewniać, iż człowiek w danym pomieszczeniu, lokalu, obiekcie budowlanym będzie czuł się dobrze. Zasadami tymi kierowali się również rozmaici architekci, którzy na przełomie wieków tworzyli i wcielali swoje koncepcje w życie. Jak zatem wyglądała architektura przez wieki? W średniowieczu ludzie, jak się wydaje, nie zdawali sobie sprawy z wielości typów budowli. Stawiali oni kierując się przede wszystkim użytecznością, gdyż w okresie tym powstają przede wszystkim obiekty handlowe i sakralne. Renesans, wraz ze swoim humanistycznym spojrzeniem na świat, przyniósł również i indywidualne rozwiązania w zakresie architektury. Kolejne zaś epoki starały się dostosować do aktualnych potrzeb społeczeństwa i oczekiwań poszczególnych jednostek. Rozwijające się miasta, potrzeba zagospodarowania przestrzennego olbrzymich powierzchni przyczyniała się tylko do rozwoju architektury. Współcześnie, co podkreślają znawcy, nie wytworzył się praktyczne żaden nowy trend. Dzisiejsi architekci nawiązują raczej do rozwiązań z przeszłości, wskazują na rozwiązania, które sprawdzały się, które do dnia dzisiejszego uznawane są za dobre. Ponadto, współczesna architektura nawiązuje w swoich zrębach zwłaszcza do modernizmu i postmodernizmu. Jak wiadomo bowiem, to właśnie XIX i XX najbardziej przyczynił się do rozwoju architektury. To wówczas też żyli i tworzyli najwięksi architekci, których myśl przetrwała do dnia dzisiejszego.

Czasopisma dla budowlańców

Budowanie, wbrew pozorom, wcale nie jest łatwym zajęciem. Trzeba znać technologie i oprogramowanie CAD. Większość z nas nie ma większej wiedzy na temat tego, jak powstają budynki, jak to się dzieje, że możemy dzisiaj chodzić po oszklonych centrach handlowych, które oszałamiają nie tylko swoim nowoczesnym wystrojem, ale właśnie rozmiarami. Z drugiej jednak strony, każdy pan domu, od czasu do czasu jest zmuszony wykonać drobne naprawy. Cóż wówczas? Wyjść jest kilka.

Można zatrudnić fachowca lub zaangażować nawet i całą ekipę, można również samemu dojść do sedna sprawy i w ten sposób rozwiązać pojawiający się problem. Oczywiście to, które z powyższych rozwiązań zostanie przyjęte, jest już indywidualną sprawą. Wiadomo jednak, iż w domowym majsterkowaniu bardzo pomaga specjalistyczna, skierowana właśnie do budowlańców literatura. Dlaczego? Gdyż porusza ona właściwie wszystkie najważniejsze tematy. Na współczesnym rynku wiele jest pozycji, które uznać można by było za interesujące. Czasopisma dla budowlańców mają również to do siebie, że napisane są stosunkowo przystępnym językiem, toteż większość z osób nie będzie miało problemu z odnalezieniem się.

Co zatem można odnaleźć na sklepowych półkach? „Budowlaniec” czy też „Murator” to gazety, które nie ukazują się od kilku miesięcy. To marki, które mają rzesze zadowolonych czytelników. Treści wypełniające konkretny numer są zaś tworzone i komponowane przez fachowców, ludzi, którzy na co dzień zajmują się zarówno budowaniem indywidualnych projektów, jak i angażują się w olbrzymie, niekiedy nawet i na skalę światową projekty. Kto zatem szuka profesjonalnej porady, powinien właśnie tam zajrzeć. Istotną zawartością takich czasopism są także porady praktyczne w zakresie poszukiwania pracy, na przykład jak przygotować CV po angielsku.

Ponadto, co również warto podkreślić, czasopisma takie, poza ukazaniem podstawowych zupełnie kwestii, bardzo często skupiają się na przedstawieniu czytelnikowi nowinek i innowacyjnych rozwiązań, które pojawiają się na rynku. Wszechstronne zatem obrazowanie, a dodatkowo podkreślenie i wypuklenie wszystkich zalet konkretnego rozwiązania powoduje, że czasopisma te są obowiązkową lekturą dla każdego, kto chce zrobić coś samemu.

Rynek nieruchomości

W ostatnich latach obserwuje się znaczny wzrost ukończonych inwestycji budowlanych. To efekt przede wszystkim ogromnego zainteresowania różnych inwestorów, którzy składają zamówienia na różnorodne obiekty. Rozwija się również mieszkalnictwo, buduje się coraz więcej dla indywidualnych odbiorców.

W ostatnich latach większość osób fizycznych nie miała problemu z otrzymaniem kredytu na zakup mieszkania. Obecnie, co prawda, sytuacja ta uległa zmianie, niemniej rządowe projekty i dotacje sprawiają, że w dalszym ciągu większa część rodzin mieści się w ustalonych przez banki kryteriach, a ich wnioski o kredyt mieszkaniowy są rozpoznawane ze skutkiem pozytywnym.

Sam rynek nieruchomości traktowany jest współcześnie jako segment rynku kapitałowego. Jego definicja związana jest ściśle z odwzorowaniem kupna i sprzedaży nieruchomości. Tak, jak w przypadku innych gałęzi gospodarki, tak i ta uczestniczy w tworzeniu krajowego PKB, ma swój udział w ilości lokalnych podatków. Na ilość budowanych i pozytywnie kończonych inwestycji ma wpływ oczywiście zapotrzebowanie i zainteresowanie budynkami mieszkalnymi. Wydaje się, że decydujące znaczenie mają, gdy omawia się rynek nieruchomości, takie zagadnienia, jak: sytuacja materialna inwestorów, dostęp do produktów bankowych, w tym zwłaszcza kredytów mieszkaniowych, atrakcyjne oprocentowanie lokat czy oczekiwania, które dotyczą trendów gospodarczych.

Współcześnie rynek nieruchomości, podobnie jak każda inna gałąź gospodarki, podlega ścisłym, ekonomicznym uwarunkowaniom. Nie może być rozpatrywany ani komentowany bez szerszej perspektywy, jaką jest rynek. Eksperci podkreślają bowiem zwłaszcza jego powiązanie z sytuacją ekonomiczną państwa. Z jednej strony wskazują, że to właśnie rynek nieruchomości jest swoistego rodzaju wyznacznikiem wzrostu gospodarczego danego kraju, z drugiej strony, w związku z silnym uwarunkowaniem bankowym, może wskazywać na zagrożenia, zwłaszcza zaś długotrwałe i potężnie uderzające w gospodarkę kryzysy. Od czego bowiem zawsze rozpoczynają się największe kryzysy na świecie? Właśnie od sytuacji, która panuje w segmencie bankowo-inwestycyjnym. W co zaś inwestuje się najczęściej? Właśnie w nieruchomości. Warto pamiętać o tych zależnościach przede wszystkim wtedy, gdy nabywa się mieszkanie.

Co to jest architektura wnętrz?

Współcześnie wiele mówi się o wystroju wnętrz danych pomieszczeń. Zwraca się przy tym uwagę na fakt, iż większość obiektów, poza postawieniem, wymaga również odpowiedniej aranżacji. Cóż bowiem jest ciekawszego, niż dobór odpowiednich elementów, sprzętów czy też mebli? Na tym właśnie polega architektura wnętrz, mówiąc jeszcze inaczej, jest to wystrój i wyposażenie określonych wnętrz.

Osoba, która zajmuje się właśnie tym – architekt wnętrz – musi zatem być zorientowana w aktualnych prądach. Często zdarza się, że klienci chcą konkretnych rozwiązań. Z drugiej strony, równie często zdarzają się klienci niezdecydowani, tacy, którzy liczą na kreatywność i inwencje samych projektantów. Wówczas to zdają się na ich radę, nierzadko też zdarza się, że pozostawiają im całkowicie wolną rękę. I choć każde z tych rozwiązań ma swoje plusy, jak i minusy, należy wspomnieć, w jaki sposób narodziła się sama dziedzina zwana architekturą wnętrz.

XIX wiek to w historii architektury wiek dużych zmian. Z jednej strony odchodzi się wówczas od masowej produkcji, z drugiej zaś tworzy elementy niezwykle popularne, które wykorzystywane są przez wszystkich, którzy chcą iść z czasem. Rękodzieło, a także stylowe motywy, powodowały duże zainteresowanie wśród ówczesnych ludzi. Ponadto, to właśnie wówczas też pojawiają się pierwsze elementy zdobnictwa przemysłowego.

I choć czasu minęło nieco od tamtego właśnie okresu, współcześnie architektura wnętrz nie różni się zbytnio. W dalszym ciągu najważniejszy jest komfort konsumenta, klienta. Choć elementy wystroju wnętrz zmieniają się z roku na roku, poddają się modzie, współcześnie architektura wnętrz opiera się na tych samych zasadach, co niegdyś.

Warto również podkreślić, że współcześnie na rynku działa wiele firm, które są w stanie zaaranżować każde, nawet nie zbudowane jeszcze wnętrze. Ponadto, potrafią one również podsunąć ciekawe rozwiązania również w zakresie zewnętrznego wyglądu budynku. Wiadomo, iż w aktualnych czasach, w których indywidualizm jest bardzo ceniony i takie rozwiązanie wydaje się niezwykle ciekawe.

Czy warto kupować w dzisiejszych czasach nieruchomości?

Światowe rynki są zmienne. Wystarczy tylko wspomnieć ostatnie kryzysy, aby przekonać się, że na świecie nie ma rzeczy stałych. Pozornie, nawet to, co dzisiaj jest wartościowe i wydaje się być pewniakiem, może okazać się jutro przedmiotem bez większej wartości. A zatem, czy warto kupować i inwestować współcześnie w nieruchomości?

Jak wiadomo, wokół nas powstaje wciąż wiele nowych inwestycji. Budynki mieszkalne, obiekty handlowe – oto, co buduje się wciąż. Jak jednak wygląda to z perspektywy przeciętnego człowieka, który posiada odpowiednią ilość gotówki, która tylko czeka, aby ją w coś zainwestować? Okazuje się, że pomimo tych wszystkich inwestycji, warto każdą gotówkę ulokować w nieruchomości. Dlaczego? Powodów jest przynajmniej kilka.

Po pierwsze, budynki mogą tracić na cenie, ale nigdy nie spadają poniżej pewnego minimum. Po drugie, obiekty mieszkalne to inwestycja długoletnia i dopiero po dłuższym okresie czasowym należy spodziewać się wymiernych korzyści finansowych z ulokowania właśnie w nie pieniędzy. A skoro tak, powinni w nie inwestować przede wszystkim ci, którzy są nie tylko cierpliwi, ale również nie lubią ryzykować, oraz ci których interesuje pewny zysk. Budownictwo aktualnie podzielić można oczywiście na lądowe i wodne. Ponadto, jest ono niejako podległe inżynierii lądowej, czyli najprościej mówiąc dyscyplinie, która łączy w sobie umiejętności takie, jak projektowanie i wnoszenie obiektów.

Rozwój, a przede wszystkim dynamika, z jaką świat idzie do przodu sprawia jednocześnie, że współcześnie budownictwa nie można rozpatrywać w oderwaniu od innych dziedzin wiedzy. Łączy się ono bowiem nierozerwalnie i z bankowością, prawem, jak i z zarządzaniem. Dopiero zaznajomienie się z szerszą perspektywą niesie ze sobą możliwości odpowiedniego zagospodarowania wolnej gotówki. A skoro tak, to i inwestycja w nieruchomości, choć pewna, nie powinna być rozpatrywana w oderwaniu właśnie od tych gałęzi gospodarki.

Dopiero wówczas, gdy stabilność danej waluty będzie miała odzwierciedlenie w sytuacji banków, a uregulowanie prawne danego obiektu budowlanego nie będzie stało w sprzeczności z przepisami aktualnego prawa, nie trzeba bać się ewentualnych konsekwencji inwestowania w nieruchomości.

Geotechnika, czyli tak, aby było bezpiecznie!

Każdy, nawet najmniejszy budynek współcześnie musi zostać dopuszczony do użytku. Liczne pozwolenia, jak i okresowe kontrole mają na celu przede wszystkim wyeliminowanie wszelkiego rodzaju zagrożeń, które mogłyby doprowadzić do katastrofy, zagrozić zdrowiu, a nawet życiu ludzi. A jednak, jak się wydaje, najważniejsze jest i tak odpowiednie postawienie budynku, skonstruowania w odpowiedni sposób jego fundamentów.

Geologia i mechanika konstrukcji mają zatem ze sobą wiele wspólnego, jeżeli rozważać je pod kątem budownictwa właśnie. Geotechnika  zaś – bo o niej tu właśnie mowa – łączy zatem wiedzę z tych dwóch, powyżej wymienionych dziedzin i ma za zadanie wypracowanie i skoncentrowanie wiedzy w taki sposób, aby niejako podłoże gruntowe współpracowało z obiektem budowlanym, który dopiero powstanie. A skoro tak, to jej zadaniem, jako dziedziny wiedzy i części inżynierii lądowej, jest ekonomiczne zaprojektowanie fundamentów konstrukcji danego obiektu.

W obrębie badań, którymi zajmują się inżynierowie specjalizujący się właśnie w geotechnice, jest zatem badanie i obserwowanie choćby poziomu wód gruntowych. Wiadomo bowiem, iż to właśnie od nośności gruntu zależy, czy i w ogóle na danym terenie powstanie określony budynek. Dodatkowo, podczas budowy należy przecież brać pod uwagę również właściwości stali, betonu czy szkła, które to zostaną wykorzystane. A skoro tak, to i w nauce panuje pogląd, że geotechnika jest jedną z najbardziej rozległych dziedzin wiedzy budowlanej, gdyż czerpać musi z różnorakich źródeł. Współcześnie podkreśla się również jej wagę, jak i wskazuje na ciągły rozwój.

Maszyny budowlane – znasz je wszystkie?

W szkołach większość z nas poznaje słowa, które w późniejszym życiu wykorzystujemy na co dzień. A jednak, każda, nawet najmniejsza dziedzina wiedzy posługuje się specjalistycznym słownictwem, które ma pozwolić na rozróżnienie jej od innych gałęzi nauki, a także sprawić, że osobom, które zajmują się jej badaniem, będzie łatwiej porozumiewać się między sobą. Tak również jest w budownictwie.

Każdy z nas z pewnością wie, co to jest młot, jak wygląda koparka, czym są i do czego służą gwoździe. A maszyny budowlane? Czy jako laicy jesteśmy w stanie wymienić chociaż kilka? Z pewnością tak. A jednak, większość osób nie ma pojęcia, co to jest, dla przykładu, wibromłot czy też chwytak lub palownica. Przechodząc koło placu budowy większość z nas widzi urządzenia duże, dziwne, wydawałoby się skomplikowane, takie, które używane są tylko właśnie tam. Z czym się nam kojarzą? Z niebezpiecznymi sprzętami, do których lepiej nie zbliżać się bez odpowiedniego ubioru? A jednak, choć często nie zdajemy sobie sprawy z tego, jak dany przedmiot zwie się, jesteśmy w stanie powiedzieć do czego on służy.

I tak, dla przykładu właśnie, wibromłot, który często można spotkać na placu budowy to po prostu typ młota kafarowego, który wykorzystuje energię wibracji. Stosowany jest zazwyczaj, z uwagi na gabaryt, na mniejszych budowach i służy przede wszystkim jako wyrywacz kafarowy. Inną, równie często spotykaną maszyną budowlaną jest chwytak. To nic innego jak osprzęt, który wykorzystuje się do przeładunku materiałów masowych lub kopania na stosunkowo dużych głębokościach. Ale to tylko dwie maszyny z całej gamy, którą wykorzystują budowlańcy na placach budowy każdego dnia.

Lista najpopularniejszych maszyn budowlanych:

  • Armatka wodna
  • Betoniarka
  • Betonownia
  • Chwytak (budownictwo)
  • Dźwig przyścienny
  • Gruszka (do betonu)
  • Kafar
  • Kafar RMK-3
  • Komatsu D575
  • Koparko-ładowarka
  • Kruszarka
  • Lemiesz (budownictwo)
  • Maszyna do robót ziemnych
  • Młot hydrauliczny
  • Młot kafarowy
  • Młot parowo-powietrzny
  • Młot spalinowy
  • Młot wciągarkowy
  • Narzutnica
  • Palownica
  • Podest (urządzenie dźwigowe)
  • Przenośnik taśmowy
  • Równiarka
  • Spycharka
  • Stabilizator podłoża
  • Ubijak
  • Układarka rur
  • Walec (maszyna)
  • Wibrator do betonu
  • Wibromłot
  • Wiertnica
  • Wybierak (budownictwo)
  • Wyrywacz kafarowy
  • Zagęszczarka
  • Zgarniarka
  • Zrywarka (maszyna budowlana)
  • Ł34
  • Ładowarka przenośnikowa
  • Ładowarka łyżkowa
  • Żuraw (urządzenie dźwignicowe)
  • Żuraw samochodowy
  • Żuraw wieżowy